Drogi rodzicu, sprawdź czego dziś nauczyło się Twoje dziecko!

1

Czym jest próżnia?

Próżnia to przestrzeń pusta lub prawie pusta, taka w której nie ma powietrza

2

Czy istnieje próżnia całkowita?

Nie, nawet w kosmosie nie ma próżni idealnej, zawsze znjadują się tam małe ilości gazu, atomów. To tak jak z odkurzaniem - nawet gdy wydaje nam się, że usunęliśmy cały kurz, zawsze gdzieś znajdzie się jakiś paproszek

3

Jak działają przyssawki, np. te w zabawkach do kąpieli?

Gdy dociskasz przyssawkę do mokrej ściany lub wanny, powietrze spod przyssawki ucieka na boki. Pod przyssawką zostaje mało powietrza - robi się podciśnienie. Powietrze z zewnątrz naciska na przyssawkę - przyssawka trzyma się ściany.A po co jest woda? Woda uszczelnia brzegi przyssawki. Dzięki temu powietrze nie wraca pod nią. Dlatego na mokro trzyma lepiej niż na sucho.

4

Dlaczego powstały są półkule magdeburskie?

W XVII wieku niemiecki fizyk (i burmistrz Magdeburga) chciał udowodnić, że da się stworzyć całkowitą próżnię. Zbudował więc pompę próżniową, za pomocą której wyciągnął powietrze spomiędzy dwóch metalowych półkuli. Półkule zostały dociśnięte do siebie i uszczelnione, następnie wypompowano ze środka powietrze. Żaden człowiek nie był w stanie tego rozdzielić. Okazało się, że do rozerwania tak powstałej kuli potrzebne było 16 koni.

5

Jak działają nasze półkule magdeburskie?

Na zajęciach eksperymentowaliśmy z półkulami magdeburskimi - przyssawkami. Dwie przyssawki przyłożyliśmy do siebie gumowymi powierzchniami. Tak złożone pomiędzy przyssawkami powstaje pusta przestrzeń (prawie próżnia). Siła parcia wywierana przez powietrze atmosferyczne jest tak duża, że przyssawek nie może rozdzielić nawet silny człowiek. Otwarcie uchwytów powoduje, że przyssawki można ponownie z łatwością rozłączyć.

6

Jak próżnia pomaga w pracy szklarza?

Szklarze, czyli osoby które zajmują się obróbką i montażem szkła muszę przenosić ogromne szyby, nieść je po schodach a potem montować. Noszenie w ręku byłoby bardzo niewygodne i niebezpieczne. Dlatego dzięki nauce o próżni, człowiek wymyślił próżniowe przyssawki szklarskie. Na zajęciach takimi przyssawkami przenosiliśmy plastikowe szyby.

7

Jak działa picie przez słomkę i co wspólnego ma z próżnią?

Gdy pijemy przez słomkę, nie wciągamy napoju. My zabieramy powietrze ze słomki. W słomce robi się mniej powietrza (prawie próżnia), a ciśnienie powietrza w kubku pcha napój do góry, prosto do buzi. Na zajęciach testowaliśmy picie przez pełną i dziurawą słomkę - różnica była zauważalna. W słomkach z dziurką powietrze ciągle wpadało do środka i nie mogła powstać prawie próżnia.

8

Czym jest komora próżniowa?

Komora próżniowa to specjalny, bardzo szczelny pojemnik, z którego można usunąć powietrze. Kiedy powietrze zostanie wypompowane za pomocą specjalnej pompy próżniowej, w środku robi się próżnia – czyli miejsce, gdzie jest bardzo mało albo prawie wcale nie ma powietrza.

9

Co działo się z balonem w komorze próżniowej?

Powietrze uwięzione w balonie chce się rozepchnąć, ale nie ma jak, bo powietrze z zewnątrz bardzo mocno naciska (ciśnienie!). Gdy włożymy balon do komory, i wypompujemy z niej powietrze, powietrze w środku balona może naciskać na ścianki powodując jego rośnięcie. Tak samo zachowywały się pianki marshmallow oraz pianka do włosów - wszystko zwiększa swoją objętość, bo ma miejsce-brak nacisku powietrza.

10

Po co pakujemy rzeczy próżniowo?

Jedzenie pakujemy w worki próżniowe po to, by przedłużyć jego świeżość - wyciągnięte powietrze = jedzenie dłużej świeże, bo nie namnażają się bakterie. Pakowanie próżniowe pozwala nam również zmniejszyć ilość miejsca (kołdry, kurtki, poduszki zajmują dużo miejsca, ale po odessaniu powietrza stają się płaskie)

11

Czy odkurzacz naprawdę wciąga brud?

Odkurzacz nie wciąga brudu. On robi w środku miejsce, gdzie jest mniej powietrza, a powietrze z pokoju samo pcha kurz do środka. Odkurzacz robi prawie próżnię, a powietrze bardzo lubi ją wypełniać. Na zajęciach testowaliśmy przeźroczyste odkurzacze by zaobserwować jak działa silnik i wentylator.

*Zakres omawianego materiału może się różnić w zależności od wieku młodych odkrywców.